Oosterkerk

Rijksmonument Oosterkerksteeg 7
Foto 1 / 6

De Oosterkerk is van oudsher een kerk van schippers en vissers, de windvaan is dan ook een scheepje en in de kerk zijn meerdere vissersgraven te vinden. De West-Friese boeren, vissers en schippers waren de eerste bewoners van Hoorn en de Oosterkerk gaat terug tot deze tijd. Het is de op een na oudste kerk van Hoorn en staat aan een van de oudste straten van de stad, een plek met een rijke historie. De houten kapel die hier oorspronkelijk stond was gewijd aan de heilige Antonius en werd in 1483 vervangen door de stenen Anthoniskerk. Na de Reformatie werd het gebouw in gebruik genomen door de hervormden en kreeg zijn huidige naam Oosterkerk.

De Oosterkerk was van oorsprong een gotisch gebouw, maar onderging een ware transformatie. In het jaar 1600 werd namelijk de prachtige dakruiter gebouwd. Een bouwwerk waarop het fundament overigens niet berekend was. Dat resulteerde in een enorme ramp: op 13 april 1603 begon de voorgevel te wankelen en sloeg te pletter in de Oosterstraat. Het koor en het transept bleven overeind, evenals de nieuwe dakruiter. De nieuwe voorgevel kwam gereed in 1616 en is gebouwd in de rijke renaissancestijl van de Amsterdamse stadsarchitect Hendrick de Keyser. De karakteristieke uithangende klok stamt ook uit deze tijd.

Rechts van de Oosterkerk ziet u het Claes Joest Huys. Dit is van oorsprong een 17e -eeuws pand en was oorspronkelijk in gebruik als onder andere bakkerij en kruidenierswinkel. Het pand ligt in de oksel van de Oosterkerk en is tijdens een restauratie in 1985 middels een doorgang verbonden met de Oosterkerk. In het interieur is de bijzondere historische indeling behouden gebleven, u treft hier namelijk een zogenaamd hangkamertje aan. De begane grond verdieping was 4.5 tot 5 meter hoog en om extra ruimte te winnen werd in het voorhuis een halve verdieping toegevoegd. De balken hiervan hingen aan de balkconstructie van de eerste verdiepingsvloer, vandaar de term hangkamer. De voorgevel is van de 19e eeuw. Aan het contrast tussen de voor- en zijgevel ziet u het verschil tussen oud en nieuw.

Tijdens een restauratie in de jaren ’70 werden in de inboedel twee historische gevelborden aangetroffen. Eén hiervan is gerestaureerd door restaurateur Max Polman en vertoont de tekst ‘Verboden te beryden met voertuigen op vaste assen tot vervoer van kaas’. Het hangt weer op de zijgevelgevel van dit bijzondere monument en brengt de geschiedenis dichterbij.

 

ANWB Dit project is in samenwerking met de ANWB tot stand gekomen.